(άλλη ορθογραφία: αποφαίνεια)
1)
{ψυχιατρ.} (σύμφωνα με τον ψυχίατρο και νευρολόγο Κλάους Κόνραντ [1905-1961])Η απόδοση μεγάλης σημασίας σε ένα εξωτερικό γεγονός ή σε ένα εσωτερικό κατασκεύασμα του μυαλού, η οποία παρουσιάζεται κατά την ανάπτυξη μιας παραληρηματικής ιδέας στη σχιζοφρένεια, πριν ο ασθενής αρχίσει να αναλύει όλη την πραγματικότητα μέσα από αυτήν την παραληρηματική ιδέα
2)
{ψυχολ.} (κατ’ επέκτ.)Η φυσιολογική τάση των ανθρώπων και ορισμένων ζώων να θεωρούν πως υπάρχει κάποιο μοτίβο, κάποια αιτιώδης σχέση ή κάποιο νόημα, περιεχόμενο εκεί όπου στην πραγματικότητα δεν υπάρχει· αποτελεί βασικό παράγοντα της πίστης σε προλήψεις, σε μεταφυσικές παρεμβάσεις και θεωρίες συνωμοσίας· πρακτικά παραδείγματά της είναι η πίστη ενός παίκτη ρουλέτας ότι, επειδή ήρθε μαύρο τρεις φορές συνεχόμενα, την επόμενη φορά είναι πιθανότερο να έρθει κόκκινο, ο εντοπισμός ανθρώπινων προσώπων ή άλλων κατασκευών σε δημοσιευμένες φωτογραφίες από γεωλογικούς σχηματισμούς του πλανήτη Άρη κτλ.
(πρβ. παρειδωλία)
